Laatst bijgewerkt: 28 oktober 2026
Neem je fotorolletjes of een wegwerpcamera mee in het vliegtuig? Bewaar ze in je handbagage en vraag vóór de bagagescanner om een handmatige controle. Dat geldt voor nieuwe én volgeschoten film die nog niet ontwikkeld is.
Handbagage is niet automatisch veilig voor film. Ook daarvoor worden CT-scanners gebruikt. Stop je films en wegwerpcamera’s apart in een doorzichtig zakje en meld ze bij de securitymedewerker voordat je spullen op de band gaan. Alleen in je handbagage stoppen is dus niet voldoende.
Waarom kunnen luchthavenscanners film beschadigen?
Onontwikkelde film is gevoelig voor röntgenstraling. Een bagagescan kan extra sluier, strepen of verlies van contrast en detail veroorzaken. Het risico verschilt per scanner, film en aantal controles. Een passage betekent niet dat elke foto verloren is, maar schade is wel mogelijk.
Het onderscheid tussen scanners is belangrijk:
- CT-scanners voor handbagage: kunnen ook laaggevoelige film aantasten. Ga er niet van uit dat ISO 100, 200 of 400 veilig is. Kodak raadt aan geen onontwikkelde film door een CT-scanner te laten gaan; Ilford waarschuwt ook voor zijn Ilford- en Kentmere-films, ongeacht de ISO.
- Traditionele röntgenscanners voor handbagage: vormen doorgaans een kleiner risico voor laag- en middelgevoelige fotografische film. Hoge ISO’s en herhaalde controles vragen extra aandacht. Het oude advies dat film tot ISO 800 door de handbagagecontrole kan, is geen algemene garantie en geldt niet voor CT-scanners.
- Scanners voor ruimbagage: zijn een reden om onontwikkelde film en geladen camera’s nooit in een in te checken koffer te stoppen.
Zie de adviezen van Kodak over CT-scanners en Ilford over reizen met film.
Zo vraag je om een handmatige controle
- Bereid je thuis voor. Verzamel je filmrolletjes, wegwerpcamera’s en eventuele camera met film in een doorzichtige, hersluitbare zak. Zorg dat je die snel uit je tas kunt halen.
- Vraag het vóór de scanner. Vertel de securitymedewerker dat je onontwikkelde fotografische film bij je hebt en graag een handmatige controle wilt.
- Noem ook je geladen camera. In een wegwerpcamera zit film, ook als je nog geen foto hebt gemaakt. Bied de hele camera apart aan en leg uit dat de film lichtgevoelig is.
- Neem voldoende tijd en werk mee. De medewerker bepaalt welke controle mogelijk is. Volg de aanwijzingen en geef duidelijk aan dat een geladen camera of filmverpakking niet zomaar in het licht geopend kan worden.
- Denk aan iedere controle. Vraag het opnieuw bij een overstap en op de terugreis. Houd je film ook apart als je handbagage bij de gate alsnog het ruim in moet.
Handige zin in het Engels:
“These rolls and cameras contain undeveloped photographic film. Could you please inspect them by hand instead of putting them through the scanner?”
Vraag je dit bij security of bij de douane?
Voor de veiligheidscontrole vóór je vlucht vraag je dit bij security: de medewerkers bij de bagagecontrole. Dat is de plek die reizigers vaak ‘de douane’ noemen. Meld je film ook als je bagage bij een andere controle opnieuw gescand moet worden.
Schiphol vermeldt dat het CT-scans gebruikt voor handbagage. De algemene instructie dat spullen in je tas mogen blijven, is daarom geen filmveiligheidsadvies. Bespreek je film apart met de medewerker. Zie de uitleg van Schiphol over de securitycheck.
Wat als een handcontrole niet mogelijk is?
Een handmatige controle is niet wereldwijd gegarandeerd. Neem vóór vertrek contact op met je vertrek-, overstap- en terugreisluchthaven. Vraag specifiek naar onontwikkelde film, wegwerpcamera’s en CT-scanners.
Wordt een handcontrole niet aangeboden, overweeg dan film op je bestemming te kopen en daar vóór de terugvlucht te laten ontwikkelen. Dit is ook het alternatief dat Kodak en branchevereniging I&P Europe noemen. Een zakje met ‘Do not X-ray’ maakt je verzoek duidelijker, maar geeft geen recht op een uitzondering.
Je film is toch door de scanner gegaan. Wat nu?
Laat je rolletje of wegwerpcamera gewoon ontwikkelen. Je kunt vóór het ontwikkelen niet betrouwbaar zien hoeveel invloed de scan heeft gehad.
We kunnen beschadiging door röntgenstraling niet ongedaan maken. Ook een mooiere scan kan verloren beelddetail niet terughalen. We kunnen na het ontwikkelen beoordelen wat zichtbaar is, maar strepen of sluier kunnen ook andere oorzaken hebben.
Veelgestelde vragen over vliegen met film
Moet ook een ongebruikte wegwerpcamera met de hand worden gecontroleerd?
Ja, vraag daar ook voor om een handcontrole. De camera bevat onontwikkelde film. Dat geldt eveneens voor een volgeschoten wegwerpcamera en een herbruikbare camera waarin nog film zit.
Is een volgeschoten rolletje minder gevoelig voor de scanner?
Nee. Een belicht rolletje is nog niet ontwikkeld en kan nog steeds worden beïnvloed. Pas nadat de film chemisch is ontwikkeld, speelt dit risico door bagagescanners niet meer.
Geldt dit ook voor zwart-witfilm en 120-film?
Ja. Het advies om onontwikkelde film uit bagagescanners te houden geldt ook voor zwart-witfilm en middenformaatfilm. Het formaat of een lage ISO maakt een film niet automatisch CT-veilig.
Zijn ontwikkelde negatieven en digitale foto’s ook kwetsbaar?
Ontwikkelde negatieven en dia’s worden volgens Kodak en I&P Europe niet op deze manier door röntgenscans aangetast. Digitale fotobestanden op een geheugenkaart zijn evenmin lichtgevoelige film. Verwar het bagageapparaat niet met de controle waar je als passagier zelf doorheen loopt.
Film laten ontwikkelen na je reis
Terug met je vakantiefoto’s? In ons lab in Delft ontwikkelen we kleurenfilm, zwart-witfilm en wegwerpcamera’s. Je kunt je film opsturen of langsbrengen. Kies bij het bestellen of je ook digitale scans wilt ontvangen.